Karanlık Madde Gizemi Çözülüyor mu?

Bihter Kartheuser 18.09.2016

CERN’de yapılan deneylerle keşfedilen Higgs bozonunun ardından Madala olarak adlandırılan yeni bir bozonun varlığı öngörülüyor!

Johannesburg’daki Witwatersrand Üniversitesi’ne bağlı High Energy Physics Group (HEP) karanlık maddeyi anlama yönünde büyük bir adım olacağı düşünülen yeni bir bozonun var olduğunu söylüyor. HEP, 2012 yılından bu yana CERN’in halka açık verilerini analiz etmeleri ve 2015’te ve 2016’da tekrarlanan deneyler aracılığıyla Madala adında yeni bir bozonun varlığına dair bir hipotez kurdu.

Johannesburg’daki Witwatersrand Üniversitesi’ne bağlı High Energy Physics Group (HEP) karanlık maddeyi anlama yönünde büyük bir adım olacağı düşünülen yeni bir bozonun var olduğunu söylüyor. HEP, 2012 yılından bu yana CERN’in halka açık verilerini analiz etmeleri ve 2015’te ve 2016’da tekrarlanan deneyler aracılığıyla Madala adında yeni bir bozonun varlığına dair bir hipotez kurdu.

Madala Hipotezi

Madala Hipotezi

HEP grubu takım lideri Prof. Bruce Mellado Hindistan’dan ve İsveç’ten bilim insanlarıyla iş birliği içinde Madala hipotezini kurduklarını söylüyor. Büyük Hadron Çarpıştırıcısı’ndan (Large Hadron Collider - LHC) 2012 yılına kadar elde edilen deney sonuçları ve 2,5 yıl kapalı kalışının ardından 2015 ve 2016 yıllarında tekrarlanan deneylerin sonuçları, 35 genç Güney Afrikalı ve Afrikalı öğrencinin de aralarında bulunduğu grup tarafından analiz edildi.

Mellado ve ekibi, bu yeni sıfır spin’li parçacık sayesinde evrendeki anormalliklerin anlaşılabileceğini belirtiyor. Spin kuantum fiziğinde parçacığa dair çok şeyi açıklar. Higgs bozonu bilinen sıfır spin’li tek parçacık. Parçacıklar kütlelerini Higgs’e çarparak kazanır. Bu bağlamda Higgs bozonu bilinen maddeyle etkileşim halindeyken, onunla aynı özelliklere sahip Madala bozonunun ise karanlık maddeyle etkileşim halinde olduğu düşünülüyor.

HEP grubu takım lideri Prof. Bruce Mellado Hindistan’dan ve İsveç’ten bilim insanlarıyla iş birliği içinde Madala hipotezini kurduklarını söylüyor. Büyük Hadron Çarpıştırıcısı’ndan (Large Hadron Collider - LHC) 2012 yılına kadar elde edilen deney sonuçları ve 2,5 yıl kapalı kalışının ardından 2015 ve 2016 yıllarında tekrarlanan deneylerin sonuçları, 35 genç Güney Afrikalı ve Afrikalı öğrencinin de aralarında bulunduğu grup tarafından analiz edildi.

Mellado ve ekibi, bu yeni sıfır spin’li parçacık sayesinde evrendeki anormalliklerin anlaşılabileceğini belirtiyor. Spin kuantum fiziğinde parçacığa dair çok şeyi açıklar. Higgs bozonu bilinen sıfır spin’li tek parçacık. Parçacıklar kütlelerini Higgs’e çarparak kazanır. Bu bağlamda Higgs bozonu bilinen maddeyle etkileşim halindeyken, onunla aynı özelliklere sahip Madala bozonunun ise karanlık maddeyle etkileşim halinde olduğu düşünülüyor.

Karanlık Maddeyle Etkileşim

Karanlık Maddeyle Etkileşim

Henüz hipotez aşamasındaki araştırma, Higgs bozonuna benzer başka bir bozonun var olduğunu ortaya koymaya çalışıyor. Madala bozonunun Higgs bozonundan farkının, Higgs bozonu standart fizik modelinde bilinen maddeyle etkileşime girerken, Madala bozonunun karanlık maddeyle etkileşime giriyor olması olduğunu söylüyorlar. Mellado, fiziğin bugün geldiği noktanın Einstein’ın zamanı gibi ya da Kuantum Mekaniğin babalarının zamanı gibi bir dört yol ağzında bulunduğunu söylüyor. Klasik fizik çok sayıda fenomeni açıklamakta başarısız oldu, böylece yeni konseptlerle dönüştürülmesi gerekti, görelilik ve kuantum fiziği de bunun bir sonucu olarak ortaya çıktı.

Standart Model Kuramı, bugün modern fiziğin doğadaki temel etkileşimleri anlamasına altyapı oluşturuyor. LHC deneyleriyle 2012 yılında Higgs bozonunun (2013 yılında Fizik dalında Nobel Ödülü aldı) keşfedilmesiyle beraber Standart Model Kuramı tamamlandı. Ancak bu kuram hâlâ karanlık madde gibi fenomenleri açıklamada yetersiz kalıyor.

Henüz hipotez aşamasındaki araştırma, Higgs bozonuna benzer başka bir bozonun var olduğunu ortaya koymaya çalışıyor. Madala bozonunun Higgs bozonundan farkının, Higgs bozonu standart fizik modelinde bilinen maddeyle etkileşime girerken, Madala bozonunun karanlık maddeyle etkileşime giriyor olması olduğunu söylüyorlar. Mellado, fiziğin bugün geldiği noktanın Einstein’ın zamanı gibi ya da Kuantum Mekaniğin babalarının zamanı gibi bir dört yol ağzında bulunduğunu söylüyor. Klasik fizik çok sayıda fenomeni açıklamakta başarısız oldu, böylece yeni konseptlerle dönüştürülmesi gerekti, görelilik ve kuantum fiziği de bunun bir sonucu olarak ortaya çıktı.

Standart Model Kuramı, bugün modern fiziğin doğadaki temel etkileşimleri anlamasına altyapı oluşturuyor. LHC deneyleriyle 2012 yılında Higgs bozonunun (2013 yılında Fizik dalında Nobel Ödülü aldı) keşfedilmesiyle beraber Standart Model Kuramı tamamlandı. Ancak bu kuram hâlâ karanlık madde gibi fenomenleri açıklamada yetersiz kalıyor.

Karanlık Madde Gizemi Çözülüyor mu?
Karanlık Madde Gizemi Çözülüyor mu?
CMS Deneyi, 2012 LHC, CERN
CMS Deneyi, 2012 LHC, CERN

Hipotezin Doğrulanması Gerekiyor

Hipotezin Doğrulanması Gerekiyor

Evren, kütle ve enerjiden oluşur. Dokunabildiğimiz, koklayabildiğimiz ve görebildiğimiz kütle Higgs bozonuyla açıklanır. Bu da algılanabilir evrenin kütle-enerji bütününün yalnızca yüzde 4’ünü oluşturur. Evrendeki kütlenin geri kalanı ise tanımlanamamaktadır, bu da etrafımızdaki dünyanın yüzde 27’sini oluşturur. Yani karanlık maddeyi...

Madala bozonun keşfedilmesi, bu tanımlanamayan maddeyi anlama yolunda atılmış önemli bir adım olarak görülüyor. Bu hipotez doğrulandığında, karanlık maddenin neyden yapıldığı, kaç farklı parçacıktan oluştuğu, birbirleriyle nasıl etkileşim kurdukları, bilinen maddeyle nasıl etkileşim kurduğu ve evrenin evrimiyle ilgili neler söyleyebileceği gibi birçok sorunun yanıtının alınması bekleniyor.

Henüz doğrulanmamış ve CERN tarafından da sahiplenilmemiş araştırmaya dair akademik taslak metnine buradan ulaşılabilir.

Evren, kütle ve enerjiden oluşur. Dokunabildiğimiz, koklayabildiğimiz ve görebildiğimiz kütle Higgs bozonuyla açıklanır. Bu da algılanabilir evrenin kütle-enerji bütününün yalnızca yüzde 4’ünü oluşturur. Evrendeki kütlenin geri kalanı ise tanımlanamamaktadır, bu da etrafımızdaki dünyanın yüzde 27’sini oluşturur. Yani karanlık maddeyi...

Madala bozonun keşfedilmesi, bu tanımlanamayan maddeyi anlama yolunda atılmış önemli bir adım olarak görülüyor. Bu hipotez doğrulandığında, karanlık maddenin neyden yapıldığı, kaç farklı parçacıktan oluştuğu, birbirleriyle nasıl etkileşim kurdukları, bilinen maddeyle nasıl etkileşim kurduğu ve evrenin evrimiyle ilgili neler söyleyebileceği gibi birçok sorunun yanıtının alınması bekleniyor.

Henüz doğrulanmamış ve CERN tarafından da sahiplenilmemiş araştırmaya dair akademik taslak metnine buradan ulaşılabilir.

BUNLAR DA İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR

BU YAZARDAN

Yorum yazmak için giriş yapmalısınız.

Bu habere henüz site içi yorum yazılmamış.

Gazetemsi
Facebook'ta takip et Twitter'da takip et Youtube'da takip et Instagram'da takip et

©2016 Gazetemsi.com. Her hakkı saklıdır.