Akdeniz Mutfağının Minik Tomurcuğu: Kapari

Amanda Aman 02.06.2016

Kapari. Capparis spinosa ya da devedikeni. Diğer bir adıyla gebre otu.

Kapari, çalımsı bir bitkidir. Güneş ışığını sever, Akdeniz ikliminin hakim olduğu bölgelerde kolaylıkla yetiştirilebilir. Kuraklığa dayanıklıdır, çok ilgi istemez. Akdeniz bitkisi olduğu iddia edilse de Kanarya Adaları’ndan Fas’a, Karadeniz'e, Ermenistan’dan İran’a kadar geniş bir alanda yetişmektedir. İspanya’nın milli bitkisidir ve devlet koruması altındadır.


Etimolojik olarak incelendiğinde, klasik Latin’e dayanır. Adı, “capparis”ten gelmedir. Başka bir teoriye göre adını bolca yetiştiği Kıbrıs (Cyprus)‘tan da almış olabilir.


Antik Yunan’da ilaç olarak kullanılır kapari. 37 kitaptan oluşan “Doğa Tarihi” başyapıtı ile insanlık tarihinin ilk ansiklopedisini kaleme alan Romalı Büyük Plinius, çok faydalı olan bu bitkiden bahseder.

Evliya Çelebi’nin Seyahatname'sinin Çorum’u tanıttığı bölümünde, Osmancıklılar tarafından bol tüketilen yemiş, gebre otu adıyla geçer.


Tomurcukları ile ağustos ve eylül ayında verdiği mini karpuz meyveleri gıda sektöründe, dal ve kökleri ise ilaç ve kozmetik sektöründe kullanılır. Çok küçük oldukları için tomurcuklar makine ile toplamaya elverişsizdir, el ile toplanır. Bu kadar pahalı olmasının sebebi de budur.


Hasattan sonra yıkanan ve kurutulan kapari tomurcukları, sirke ve zeytinyağı dolu şişelerde salamura edilir. Sadece tuzda da bekletilebilir. Zeytini andıran ekşi-limonsu bir tadı vardır. Genellikle küçük olan tomurcuklar daha lezzetlidir. Salamura kavanozunu açtıktan sonra tüketene kadar buzdolabında tutmak gerekir.


İçerdiği flavonoidler ile antioksidan ve antibiyotik özellik gösterir. Karaciğer dostudur ve karaciğer yağlanmasında kapariye başvurulabilir. İdrar söktürücüdür, böbrek taşı ve kumu tedavisinde kullanılabilir. Sindirim sistemini düzenler, mide ve bağırsak sorunlarında yardımcıdır. Kan yapıcı özelliği vardır. Anemi, lösemi ve trombosit düşüklüğü gibi kan hastalıklarında kullanımı tavsiye edilmektedir.


Salata, pizza ve makarnalara taze bir Akdeniz esintisi katar. Ton balığı ve somon gibi balıklara tartar sosu hazırlamada kullanılır. Fransa’da üretilen bol mayonezli remoulede’in içerisinde mutlaka kapari vardır. Reçelini ya da çayını deneyebilirsiniz. Fakat tüketirken dikkat etmelisiniz, çünkü kapari oldukça zehirlidir, bu zehri atabilmesi için uygun şartlarda işlenmiş olmalıdır.

Amanda Aman

Kapari, çalımsı bir bitkidir. Güneş ışığını sever, Akdeniz ikliminin hakim olduğu bölgelerde kolaylıkla yetiştirilebilir. Kuraklığa dayanıklıdır, çok ilgi istemez. Akdeniz bitkisi olduğu iddia edilse de Kanarya Adaları’ndan Fas’a, Karadeniz'e, Ermenistan’dan İran’a kadar geniş bir alanda yetişmektedir. İspanya’nın milli bitkisidir ve devlet koruması altındadır.


Etimolojik olarak incelendiğinde, klasik Latin’e dayanır. Adı, “capparis”ten gelmedir. Başka bir teoriye göre adını bolca yetiştiği Kıbrıs (Cyprus)‘tan da almış olabilir.


Antik Yunan’da ilaç olarak kullanılır kapari. 37 kitaptan oluşan “Doğa Tarihi” başyapıtı ile insanlık tarihinin ilk ansiklopedisini kaleme alan Romalı Büyük Plinius, çok faydalı olan bu bitkiden bahseder.

Evliya Çelebi’nin Seyahatname'sinin Çorum’u tanıttığı bölümünde, Osmancıklılar tarafından bol tüketilen yemiş, gebre otu adıyla geçer.


Tomurcukları ile ağustos ve eylül ayında verdiği mini karpuz meyveleri gıda sektöründe, dal ve kökleri ise ilaç ve kozmetik sektöründe kullanılır. Çok küçük oldukları için tomurcuklar makine ile toplamaya elverişsizdir, el ile toplanır. Bu kadar pahalı olmasının sebebi de budur.


Hasattan sonra yıkanan ve kurutulan kapari tomurcukları, sirke ve zeytinyağı dolu şişelerde salamura edilir. Sadece tuzda da bekletilebilir. Zeytini andıran ekşi-limonsu bir tadı vardır. Genellikle küçük olan tomurcuklar daha lezzetlidir. Salamura kavanozunu açtıktan sonra tüketene kadar buzdolabında tutmak gerekir.


İçerdiği flavonoidler ile antioksidan ve antibiyotik özellik gösterir. Karaciğer dostudur ve karaciğer yağlanmasında kapariye başvurulabilir. İdrar söktürücüdür, böbrek taşı ve kumu tedavisinde kullanılabilir. Sindirim sistemini düzenler, mide ve bağırsak sorunlarında yardımcıdır. Kan yapıcı özelliği vardır. Anemi, lösemi ve trombosit düşüklüğü gibi kan hastalıklarında kullanımı tavsiye edilmektedir.


Salata, pizza ve makarnalara taze bir Akdeniz esintisi katar. Ton balığı ve somon gibi balıklara tartar sosu hazırlamada kullanılır. Fransa’da üretilen bol mayonezli remoulede’in içerisinde mutlaka kapari vardır. Reçelini ya da çayını deneyebilirsiniz. Fakat tüketirken dikkat etmelisiniz, çünkü kapari oldukça zehirlidir, bu zehri atabilmesi için uygun şartlarda işlenmiş olmalıdır.

Amanda Aman

BUNLAR DA İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR

Yorum yazmak için giriş yapmalısınız.

Bu habere henüz site içi yorum yazılmamış.

Gazetemsi
Facebook'ta takip et Twitter'da takip et Youtube'da takip et Instagram'da takip et

©2016 Gazetemsi.com. Her hakkı saklıdır.