Ağzımızın Tadı: Karbonhidrat

Ece Tuğran 25.09.2016

Şöyle bir kova patates kızartması olsa da yesek...

Vücudumuzun birincil, beynimizin tek enerji kaynağı olan karbonhidratların beslenme düzenimizde önemli bir yeri var. Günlük yaşamımızda belli bir miktar karbonhidrat almamız vücudumuz için elzem olsa da tipik bir Türk insanı olarak gereğinden fazla karbonhidrat tüketiyoruz. Şimdi acıksak karnımızı doyurmak için ilk aklımıza gelen menü ekmeğin arasına teptiğimiz bilumum kahvaltılık malzemeler ya da bir paket bisküvi, kraker gibi karbonhidrat zengini atıştırmalıklar olacaktır. Karbonhidrat düşkünlüğü diyebileceğimiz bu durum, yıllardır yapılan araştırmaların sonucunda iki nedene bağlanmıştı.

Vücudumuzun birincil, beynimizin tek enerji kaynağı olan karbonhidratların beslenme düzenimizde önemli bir yeri var. Günlük yaşamımızda belli bir miktar karbonhidrat almamız vücudumuz için elzem olsa da tipik bir Türk insanı olarak gereğinden fazla karbonhidrat tüketiyoruz. Şimdi acıksak karnımızı doyurmak için ilk aklımıza gelen menü ekmeğin arasına teptiğimiz bilumum kahvaltılık malzemeler ya da bir paket bisküvi, kraker gibi karbonhidrat zengini atıştırmalıklar olacaktır. Karbonhidrat düşkünlüğü diyebileceğimiz bu durum, yıllardır yapılan araştırmaların sonucunda iki nedene bağlanmıştı.

  1. Karbonhidrat içeren besinlerin etrafımızı sarıp sarmalaması, sağımızın makarnacı solumuzun wafflecı olması.
  2. Karbonhidrat içeren besinlerin tadının diğer besinlere taş çıkartması.
  1. Karbonhidrat içeren besinlerin etrafımızı sarıp sarmalaması, sağımızın makarnacı solumuzun wafflecı olması.
  2. Karbonhidrat içeren besinlerin tadının diğer besinlere taş çıkartması.
Ağzımızın Tadı: Karbonhidrat
Ağzımızın Tadı: Karbonhidrat

Neden makarnaya bayılıyoruz?

Karbonhidrat içeren besinlerin tadı deyince aklınıza çikolata, şeker benzeri “tatlı” tadının geldiğini biliyorum. Bunun sebebi karbonhidratların yapı taşı olan şekerin dilimizdeki beş ana tattan biri olan tatlı tadıyla uyum sağlaması. Fakat gün içinde tükettiğimiz karbonhidratların çoğu tatlı değil ve buna rağmen ekmeğin, patatesin veya makarnanın tadı hoşumuza gidiyor. Bu sorunun aydınlatılması için Oregon State University’den Juyun Lim’e bağlanıyoruz. “Tadını almadığımız bir şeyi yememiz hiç mantıklı değil” diyen Juyun Lim neden ekmek, patates, makarna gibi kompleks karbonhidratları sevdiğimiz sorusunu bizler için araştırmış.

Neden makarnaya bayılıyoruz?

Karbonhidrat içeren besinlerin tadı deyince aklınıza çikolata, şeker benzeri “tatlı” tadının geldiğini biliyorum. Bunun sebebi karbonhidratların yapı taşı olan şekerin dilimizdeki beş ana tattan biri olan tatlı tadıyla uyum sağlaması. Fakat gün içinde tükettiğimiz karbonhidratların çoğu tatlı değil ve buna rağmen ekmeğin, patatesin veya makarnanın tadı hoşumuza gidiyor. Bu sorunun aydınlatılması için Oregon State University’den Juyun Lim’e bağlanıyoruz. “Tadını almadığımız bir şeyi yememiz hiç mantıklı değil” diyen Juyun Lim neden ekmek, patates, makarna gibi kompleks karbonhidratları sevdiğimiz sorusunu bizler için araştırmış.

Ağzımızın Tadı: Karbonhidrat
Ağzımızın Tadı: Karbonhidrat

Araştırmaya katılan 22 insana değişik oranlarda karbonhidrat içeren solüsyonlar tattırılmış. Katılımcılardan aldıkları tadı tanımlamaları istendiğinde “nişastamsı” bir tat aldıklarını söylemişler. Bir kısım katılımcı aldıkları tadı pirinç tadına benzetirken, bir diğer kısım ekmek ve makarna tadına benzer bir tat aldığını söylemiş. Daha sonra katılımcılara insan tükürüğünde bulunan ve karbonhidratların basit şekerlere parçalanmasını sağlayan enzimi bloke eden bir bileşik verilmiş.

Araştırmaya katılan 22 insana değişik oranlarda karbonhidrat içeren solüsyonlar tattırılmış. Katılımcılardan aldıkları tadı tanımlamaları istendiğinde “nişastamsı” bir tat aldıklarını söylemişler. Bir kısım katılımcı aldıkları tadı pirinç tadına benzetirken, bir diğer kısım ekmek ve makarna tadına benzer bir tat aldığını söylemiş. Daha sonra katılımcılara insan tükürüğünde bulunan ve karbonhidratların basit şekerlere parçalanmasını sağlayan enzimi bloke eden bir bileşik verilmiş.

Bunun sebebi insanların karbonhidrat tadını gerçekten ayırt edip edemediğimizi kanıtlamak. Çünkü karbonhidratlar insan vücudunda çok hızlı parçalanan ve geride o çok sevdiğimiz şeker tadını bırakan bileşiklerdir.

Bunun sebebi insanların karbonhidrat tadını gerçekten ayırt edip edemediğimizi kanıtlamak. Çünkü karbonhidratlar insan vücudunda çok hızlı parçalanan ve geride o çok sevdiğimiz şeker tadını bırakan bileşiklerdir.

Ana tatlardan biri: Ekmek!

Karbonhidrat tadı ile şeker tadının aynı olduğu savını yıkmak için enzimleri bloke edilen katılımcılara tekrar karbonhidratlı solüsyonlar tattırılmış. Katılımcılara nasıl bir tat aldıkları sorulduğunda daha önce aldıkları nişastamsı tadı tekrar alabildiklerini söylemişler. Bunun üzerine Juyun Lim ve ekibi karbonhidrat tadının altıncı ana tadımız olabileceği sonucuna varmış.

Ekmeksiz yemek yiyemememizin bir açıklaması olmalıydı zaten.

Ana tatlardan biri: Ekmek!

Karbonhidrat tadı ile şeker tadının aynı olduğu savını yıkmak için enzimleri bloke edilen katılımcılara tekrar karbonhidratlı solüsyonlar tattırılmış. Katılımcılara nasıl bir tat aldıkları sorulduğunda daha önce aldıkları nişastamsı tadı tekrar alabildiklerini söylemişler. Bunun üzerine Juyun Lim ve ekibi karbonhidrat tadının altıncı ana tadımız olabileceği sonucuna varmış.

Ekmeksiz yemek yiyemememizin bir açıklaması olmalıydı zaten.

Ağzımızın Tadı: Karbonhidrat
Ağzımızın Tadı: Karbonhidrat

Juyun Lim, “Şeker tadı kısa vadede oldukça güzeldir. Fakat şeker ile ekmek arasında bir seçim yapmak zorunda kalsak kesinlikle ekmeği seçeriz” diyor.

Juyun Lim, “Şeker tadı kısa vadede oldukça güzeldir. Fakat şeker ile ekmek arasında bir seçim yapmak zorunda kalsak kesinlikle ekmeği seçeriz” diyor.

Ağzımızın Tadı: Karbonhidrat
Ağzımızın Tadı: Karbonhidrat

Karbonhidrat tadının dilimizin hangi bölgesindeki reseptörler tarafından algılandığı kesin olmadığı için “nişastamsı tat” henüz ana tatlarımız arasına giremiyor. Konu hakkındaki devam eden araştırmalarda bu tadı almamızı sağlayan reseptörler tespit edilmeye çalışılacak.

Karbonhidrat tadının dilimizin hangi bölgesindeki reseptörler tarafından algılandığı kesin olmadığı için “nişastamsı tat” henüz ana tatlarımız arasına giremiyor. Konu hakkındaki devam eden araştırmalarda bu tadı almamızı sağlayan reseptörler tespit edilmeye çalışılacak.

Ağzımızın Tadı: Karbonhidrat
Ağzımızın Tadı: Karbonhidrat

Unutmayalım ki biz de sevsek, dilimiz de sevse karbonhidratın fazlası zarar. Hazır konuya değinmişken biraz Canan Karatay’lık yapmadan yazımı bitiremeyeceğim.

Unutmayalım ki biz de sevsek, dilimiz de sevse karbonhidratın fazlası zarar. Hazır konuya değinmişken biraz Canan Karatay’lık yapmadan yazımı bitiremeyeceğim.

Beyaz ekmeksiz ye annem

Karbonhidratlar insülin sistemimizi etkileyen bir besin türü olduğundan dolayı obezitenin önemli nedenlerinden biridir. İnsülin sistemindeki dengesizlik insan vücudunu yağ depolayıp kas kaybetmeye meyilli hale getirir. Özellikle çabuk emilen karbonhidratlar şekeri ani biçimde yükselttiği için insülin dengesini değiştirir. Vücuda giren yüksek enerjili basit karbonhidratlar çabuk parçalanarak ortaya bir anda yakamayacağımız kadar kalori çıkarttıkları için harcayamadığımız tüm kaloriler vücutta yağ olarak depolanır.

Beyaz ekmeksiz ye annem

Karbonhidratlar insülin sistemimizi etkileyen bir besin türü olduğundan dolayı obezitenin önemli nedenlerinden biridir. İnsülin sistemindeki dengesizlik insan vücudunu yağ depolayıp kas kaybetmeye meyilli hale getirir. Özellikle çabuk emilen karbonhidratlar şekeri ani biçimde yükselttiği için insülin dengesini değiştirir. Vücuda giren yüksek enerjili basit karbonhidratlar çabuk parçalanarak ortaya bir anda yakamayacağımız kadar kalori çıkarttıkları için harcayamadığımız tüm kaloriler vücutta yağ olarak depolanır.

Karbonhidratlar beslenme düzenimizde yer alması zorunlu besinler olduğu için karbonhidratların yan etkilerinden kaçınmanın yolu onları hayatımızdan tamamen çıkarmak değil. Bunun yerine tükettiğimiz karbonhidratların yakımının güç olmasına dikkat etmeliyiz. Örneğin lifli gıdalar (yulaf, çavdar gibi) büyük oranda karbonhidrat içerse de yakımı zor olduğu için insülin dengemizi ani olarak değiştirmez. Hem de yakımında kalori harcandığı için kilo vermeye yardımcı olur. Beslenme düzeninde beyaz ekmek yerine tam buğday ekmeği, pirinç yerine bulgur ya da kepekli pirinç tercih etmek karbonhidratları doğru bir şekilde vücudumuza almanın yollarından bazılarıdır.

Karbonhidratlar beslenme düzenimizde yer alması zorunlu besinler olduğu için karbonhidratların yan etkilerinden kaçınmanın yolu onları hayatımızdan tamamen çıkarmak değil. Bunun yerine tükettiğimiz karbonhidratların yakımının güç olmasına dikkat etmeliyiz. Örneğin lifli gıdalar (yulaf, çavdar gibi) büyük oranda karbonhidrat içerse de yakımı zor olduğu için insülin dengemizi ani olarak değiştirmez. Hem de yakımında kalori harcandığı için kilo vermeye yardımcı olur. Beslenme düzeninde beyaz ekmek yerine tam buğday ekmeği, pirinç yerine bulgur ya da kepekli pirinç tercih etmek karbonhidratları doğru bir şekilde vücudumuza almanın yollarından bazılarıdır.

Ve son olarak edinmemiz gereken yaşam felsefesini söylüyorum: “Azı karar, çoğu zarar.”

Ve son olarak edinmemiz gereken yaşam felsefesini söylüyorum: “Azı karar, çoğu zarar.”

BUNLAR DA İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR

BU YAZARDAN

Yorum yazmak için giriş yapmalısınız.

Bu habere henüz site içi yorum yazılmamış.

Gazetemsi
Facebook'ta takip et Twitter'da takip et Youtube'da takip et Instagram'da takip et

©2016 Gazetemsi.com. Her hakkı saklıdır.